Bina Risk Tespiti Nasıl Yapılır? Karot Testi ve Deprem Dayanıklılık Raporu
Olası depremlere karşı binanızın can ve mal güvenliği açısından durumunu öğrenmenin ilk adımı Riskli Yapı Tespiti yaptırmaktır. 6306 sayılı kanun kapsamında gerçekleştirilen bu tespit, binanın yıkılıp yeniden inşa edilmesi sürecinin resmi başlangıç noktasıdır.
Apartmanınızdaki diğer komşularınız razı olmasa dahi, tapusu olan tek bir kat maliki tek başına Çevre ve Şehircilik Bakanlığı lisanslı bir kuruluşa başvurarak binanın risk tespitini yaptırabilir.
1. Risk Tespiti Sürecinin 4 Temel Aşaması
- Rölöve ve Statik Proje İncelemesi: Binanın belediye arşivindeki onaylı mimari ve statik projeleri temin edilir, yerindeki mevcut taşıyıcı sistemle uygunluğu kontrol edilir.
- Donatı (Demir) Taraması: Röntgen (pachometer) cihazlarıyla kolon ve kirişlerdeki donatı çapı, pas payı ve etriye sıklaştırması incelenir. Paslanma (korozyon) durumu belirlenir.
- Beton Numunesi (Karot Testi): Belirlenen kritik kat kolonlarından standart silindirik beton numuneleri alınarak laboratuvarda basınç dayanım testine tabi tutulur.
- Zemin Etüdü ve 3 Boyutlu Statik Analiz: Zemin sınıfı, bina ağırlığı ve deprem parametreleri bilgisayar ortamında simüle edilerek yapının risk puanı hesaplanır.
2. Karot Testi Binaya Zarar Verir mi?
Toplumda en sık karşılaşılan yanılgılardan biri karot testinin kolonu zayıflatacağı korkusudur. Uzman mühendisler gözetiminde, donatıya zarar verilmeden alınan 75-100 mm çapındaki numune boşlukları, özel Grout (rötresiz yüksek dayanımlı tamir harcı) ile derhal doldurulur ve taşıyıcı mukavemet korunur.
3. Riskli Yapı Raporunun Sonuçları Nelerdir?
Hazırlanan teknik rapor Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı onayına sunulur. Onaylanan rapor ile birlikte tapu kütüğüne "Riskli Yapıdır" şerhi işlenir ve maliklere tebligat gönderilir.
- Tebligat tarihinden itibaren maliklerin 15 gün içinde itiraz hakkı vardır.
- İtiraz reddedildiğinde veya itiraz edilmediğinde bina kesin olarak riskli yapı ilan edilir ve 90 günlük tahliye süreci başlar.
Binanızın Dönüşüm Sürecini Dijitalden Yönetin
Kent360 ile tüm hak sahiplerinin uzlaşma oranını anlık izleyin ve müteahhit tekliflerini güvenle yönetin.
Sıkça Sorulan Sorular
Bina risk tespit masraflarını kim öder?
Başvuruyu yapan kat maliki tespit ücretini öder; ancak bina riskli çıkıp kentsel dönüşüme girdiğinde bu masraf diğer kat maliklerine arsa payları oranında yansıtılabilir.
1999 öncesi yapılmış tüm binalar riskli midir?
1999 öncesi yapılan binalarda deniz kumu kullanımı, yetersiz demir donatısı ve eski deprem yönetmeliği standartları nedeniyle risk oranı çok yüksektir; ancak kesin karar laboratuvar testleri sonucunda verilir.